

September 16 ya shani na Wa Sarabyin Leo XIV a General audience mungga hta _Gaudium et spes hpe matut sharin shaga let “shinggyim wuhpung wuhpawng” hpe madung tawn nna, hpaji hparat rawt jat galu kaba wa ai lam gaw tengman ai shinggyim kanawn mazum lam a shara hpe galoi mung n mai galai kau ai ngu ai hpe ahkyak shatai tsun lai wa ai.
Ya aten na hpaji masa, social media, AI ni gaw ‘masha ni hpe matut mahkai ya lu nna, pat shingdang ai lam ni hpe jahten kau ya lu ai’ raitim, hku hkau lam hpe tsan gang (impersonal) shangun lu ai.
Wa Sarabyin Leo gaw, shinggyim myit masin hte hparan hpareng ra ai lam, dawdan ra ai lam ni a matu shinggyim bawnu hpe jai lang na matu sadi jaw da ai.
Masha shagu hpe ‘wenyi sari sadang hpe hkungga lara ai’ hte shinggyim dinghku langai a daw shan langai hku nna kanawn mazum ra ai ngu ai hpe ahkyak shatai tsun shalawm da ai.
Tinang a rawt jat galu kaba lam hte shinggyim wuhpawng a rawt jat galu kaba lam gaw shada da matut mahkai nga ai; langai mi a matu kaga langai mi hpe jahten, malai kau nmai ai.
Shinggyim amyu bawsang amyu myu hpe jahkrit shama ai hku n re ai sha, ‘sut su wa ai npawt nhpang’ hku nna mu mada ra ai. Yubak mara hte jahten sharun ai myit masa ni gaw ndai ban dung hpe jahten sharun kau ai shaloi manghkang hte zingri zingrat lam ni byin pru wa ai.
Common good ngu ai shawa masha a matu gaw, shinggyim wuhpawng ni hte amyu bawsang ni gaw, tinang a akyu ara hpe sha n-ga, kaga amyu bawsang ni hte grau dam lada ai shinggyim wuhpawng a akyu ara hpe mung myit yu ra ai.
Wa Sarabyin Leo gaw _Gaudium et spes_ kaw na tatut galaw mai ai tara lahkawng hpe madi madun da ai: ‘shinggyim masha ni a asak hte sari sadang hpe hkungga ai lam’, hte ‘rap ra ai lam hte shinggyim nga pra masa tara rap ra ai lam’, garan ginhka ai lam hpe ninghkap kau ai lam ni lawm ai.
‘individualism’ ngu ai tinang ding hkrai hta lai nna lit la ai lam, shanglawm ai lam, shada da bai garum shingtau hkat ai lam, garan gachyan ai lam, lanu lahku ai lam de sit sa wa na matu shaga ai.
Wa Sarabyin Leo a mungga hta hpaji hparat gaw shinggyim masha ni a matu daw jau ra ai, shinggyim myit masin (sh) tinang a hku hkau lam hpe galai shai kau na n re. Grau nna shinggyim nga pra masa nga ai htawm hpang prat gaw masha shagu a sari sadang hpe hkungga lara ai hte yawng a akyu ara a matu jawm galaw sa wa ai hta madung rai nga ai nga nna tsun shadum n-gun jaw lai wa ai.


